VALENSİYA SANAT VE BİLİM KENTİ

Mimarlık ile mühendisliğin bir arada düşünülmesiyle yaratılabileceklerin sınırlarını zorlayan Santiago Calatrava'nın Valensiya'daki Sanat ve Bilim Kenti projesi, biyolojik referanslarla inşa edilmiş bir kompleks. 

İspanya'nın kültür merkezlerinden ve önemli turizm noktalarından olan Valensiya'da daha önce telekomünikasyon kulesi yarışmasını kazanan Santiago Calatrava, Sanat ve Bilim Kenti'ni (La Ciudad de las Artes y de las Ciencias) kulenin yakınında olan opera binasını da içine alan bir merkez olarak kurguladı. Bahçeler, suyun yansıma etkisini sağlayan havuzlar, beyaz çelik, cam ve beton binalardan oluşan görüntünün içinde, opera binası ana aks boyunca uzanarak yarımküre formundaki planetaryum/IMAX salonuna ve Prens Felipe Bilim Müzesi'ne eklemleniyor. 

232 metre uzunluğundaki çelik kolonlarla yükselen kompleks, Calavatra'nın Tenerife'deki opera binasıyla büyük benzerlik taşıyor. Valensiya'daki bu versiyonda, beyaz renkte “trencadís” (Antonio Gaudí tarafından kullanılan seramik-çömlek mozaiği) ile bezeli iki  çelik kabuk, çoğunluğu betondan inşa edilmiş olan binayı kucaklıyor. 4.000 kişilik dinleyici kapasiteli binada, dört gösteri salonu bulunuyor. Komplekste, bir kantin, bir kafe ve bir restoranın yanı sıra, üzerinde örtülü 2000 kişilik açık hava salonu da yer alıyor.

Program gerekliliklerinden ötürü beş bölümden oluşan komplekste yer alan yapılardan biri olan L’Hemisfèric’in içinde bir IMAX sinema merkezi ile planetaryum bulunuyor. Göz şeklindeki bu yapı 1998 yılında Sanat ve Bilim Kenti programında açılan ilk yapı oldu. Yaklaşık 13.000 m² büyüklüğünde olan ve insan gözünün formundan esinlenen L’Hemisfèric kompleksin odağı konumunda. Bina özelliğini büyüleyici bir şekilde gözkapağı gibi açılmasından alıyor. Gözbebeği olarak tanımlanan alan IMAX sinema merkezi'ni oluşturan ve yapıyı çevreleyen havuzdaki yansımasıyla tam bir küre gibi görünen yarımküredir. Gözün beton çerçevesi, yükselerek havuz manzarasına olanak kılan eklemlenmiş yatay metallerin oluşturduğu gözkapağı görünümünde.

Sanat ve Bilim Kenti'nin bünyesindeki bir diğer yapı olan Prens Felipe Bilim Müzesi ise mekansal bir gövde gösterisi. Ağaç ve kaburganın asimetrik tekrarlarından oluşan formu temel alınarak tasarlanan bilim müzesinin çatısı beyaz beton taşıyıcılar arasındaki cam yüzeylerden meydana geliyor, bu sayede günışığının yeterli miktarda yapının içine girebilmesi sağlanıyor. Veliaht Prens Felipe’ye ithaf edilmiş olan müzede eserlere dokunarak gezilebilmesi nedeniyle yapı, bilim ve teknoloji düşkünleri için adeta bir oyun alanı olarak kabul edilebilir. Kompleskteki diğer mekanlar ise L’Oceanografic (büyük bir akvaryum), Kraliçe Sofia Sanat Sarayı (sahne ve gösteri sanatları merkezi)  ile L’Umbracle (heykellerle süslenmiş büyük bir bahçe).

Kaynaklar:

Santiago Calatrava http://www.calatrava.com/
Architectural Record http://archrecord.construction.com/
ArcSpace http://www.arcspace.com/index.shtml