Mimarlar için tasarlanan ve AutoCAD tabanlı bir yazılım olan Autodesk Architectural Desktop'ın yeni sürümü, akıllı mimari nesne kullanımını geliştirirken, uygulama çizimlerindeki otomasyonu artırıyor ve veri paylaşımını kolaylaştırıyor.
Dünya üzerinde 300,000'den fazla kullanıcısı olan ve mimarların AutoCAD'i olarak anılan Autodesk Architectural Desktop, yeni sürümü ile Yapı Bilgi Sistemi özelliklerini artırıyor. Autodesk Architectural Desktop 2005, Autodesk 2005 ürün ailesi ile uyumlu olarak hem AutoCAD 2005'in getirdiği yenilikleri hem de mimari tasarıma yönelik araçlarında yapılan geliştirmeleri içeriyor. Autodesk Architectural Desktop 2005'ün önemli yeniliklerini şu şekilde özetleyebiliriz:
Mimari nesnelerin düzenlenmesi
Autodesk Architectural Desktop 2004 ile gelen "Doğrudan Düzenleme" (Direct Manipulation) araçları bu yeni sürümde çok daha fazla nesneyi kapsayacak şekilde genişletildi.
Çalışma alanlarına tanımlanan ölçeğin arayüzü içerisinde kullanıcıya bildirilmesi sayesinde, yapılan çalışmanın içereceği detay seviyesi kolaylıkla düzenlenebilir.
Yeni "AEC Modify Tools" ile, mimari nesnelerin düzenlenmesinde kullanılabilecek "Trim", "Extend", "Crop" ve "Shrink-warp" gibi birçok komut sağ tuş menülerine eklenmiştir.
Autodesk Architectural Desktop'ın mimarı nesnelerinin düzenlenmesine ve oluşturulmasına ilişkin birçok işlevsel kolaylık sağlanmıştır. Merdivenlerin oluşturulmasında sağlanan çok katlı yapılar için merdiven kulesi oluşturma desteği, bu yeniliklere ilişkin iyi bir örnek sayılabilir.
Detay çizimleri kütüphanesi
Proje paftalarında kullanılmak üzere geliştirilen "Detay Çizimleri Kütüphanesi" (Details), çizim içerisine kolayca yerleştirilebilen binlerce detay çizimini içermektedir. Çizim içerisine yerleştirilen detay nesneleri, kullanıcı tarafından kolaylıkla değiştirilebilir. Kullanıcı tarafından da genişletilebilen bu kütüphane, projelerin çok daha hızlı tamamlanmasına olanak sağlayacaktır (Bkz. Şekil 1).

Şekil 1: Detay çizimleri kütüphanesi
Detay çizimleri AutoCAD nesneleri ile oluşturulduğundan, istenilen her türlü geometri kolaylıkla çizilebilir. Ayrıca detaylandırmaya özgü yeni düzenleme komutları da bulunmaktadır.
"Callout"
" Pafta Seti Yöneticisi"ne bağlı olarak, projeye ait detay, kesit ve görünüşlerin değişik paftalar ile ilişkilendirilmesini sağlayan "callout" proje yönetimini kolaylaştırır. Detay, kesit ve görünüşlerin numaralandırılmasını da sağlayan bu nesneler, yapılan numaralama değişikliklerini ilgili paftalara otomatik olarak aktarmaktadır (Bkz. Şekil 2).

Şekil 2: “Callout” nesnesi
"Keynote"
Paftalara eklenen açıklamalarda kullanılan "Annotation" nesnelerinin düzenlenmesi çok zaman alan bir çalışma gerektirmektedir. Aynı zamanda hata yapmaya çok müsait bir çalışma olması nedeniyle büyük dikkat istemektedir. Bu amaçla geliştirilen yeni "Keynote" aracı, notların numaralandırılmasını kolaylaştırırken tüm içeriklerin tek bir Microsoft Access veritabanından denetlenmesine olanak sağlamaktadır. Tüm notların bağımsız bir veritabanından düzenlenebilmesi sayesinde, birçok pafta içerisinde yapılacak değişiklikler hiçbir dosyayı açmaya gerek kalmadan kolaylıkla gerçekleştirilebilir.
"Keynote" sistemi ile uyumlu olarak çalışan "Callout" nesneleri, pafta içeriklerinin numaralandırılmasını kolaylaştırarak revizyonlarda oluşabilecek hataları ortadan kaldırmaktadır.
Pafta Seti Yöneticisi ve Proje Yöneticisi
AutoCAD 2005 için geliştirilen "Pafta Seti Yöneticisi" (Sheet Set Manager), Autodesk Architectural Desktop'ın "Proje Yöneticisi" (Project Manager) ile birleştirilerek proje içerisindeki paftaların yönetimini kolaylaştırmaktadır.
Autodesk Architectural Desktop ile hazırlanan projelerin, bölünerek yönetilmesini sağlayan "Proje Yöneticisi", çok katlı ve çok bölümlü yapıların tasarımını kolaylaştırmayı hedeflemektedir. "Pafta Seti Yöneticisi" ise projeye ilişkin paftaların düzenlenmesi ve kendi aralarında ilişkilendirilmesini sağlamaktadır. Bu sayede de "Pafta Seti Yöneticisi", proje paftalarının antet bilgilerinin otomatik olarak doldurulmasından, görünüş ve detayların numaralandırılmasına kadar birçok işlevi düzenler (Bkz. Şekil 3).

Şekil 3: Pafta seti yöneticisi
Tablolama araçları
Autodesk Architectural Desktop'ın akıllı mimari nesneleri ile oluşturulabilen tablolar, metraj çalışmalarını kolaylaştırarak maliyet hesaplarını hızlandırmaktadır. AutoCAD 2005 ile gelen yeni tablo düzenleme araçları ise Microsoft Excel'den aktarılacak tabloların Autodesk Architectural Desktop çizimleri içerisinde kolayca düzenlenmesine olanak sağlar (Bkz. Şekil 4).

Şekil 4: Tablolama araçları
VIZ Render 2
3ds max 6'nın teknolojisi üzerine geliştirilen VIZ Render 2, Autodesk Architectural Desktop 2005 ile hazırlanan projelerin etkileyici bir şekilde görselleştirilmesini sağlamaktadır (Bkz. Şekil 5).

Şekil 5: VIZ Render 2 görselleştirme aracı
3ds max 6 dosyalarının desteklenmesi sayesinde, görselleştirme çalışmalarında, 3ds max içerisinde hazırlanan içeriklerin de kullanılmasına olanak tanımaktadır.
Veri Paylaşımı
Binanın oturacağı araziyi modellemede kullanılan "Drape" nesnesi geliştirilerek LandXML verisinden arazi modeli oluşturma özelliği eklenmiştir. Bu sayede, tasarım aşamasında, gerçek arazi verisi kullanılarak yapının arazi üzerindeki konumu net bir şekilde belirlenebilir.
AutoCAD için geliştirilmiş "Object Enabler" eklentisi sayesinde Autodesk Architectural Desktop ile hazırlanan tüm projeler diğer Autodesk yazılımları ile eksiksiz bir şekilde görüntülenebilir. Aynı zamanda Autodesk Architectural Desktop'ın mimari nesnelerinin basitleştirilmiş AutoCAD nesnelerine dönüştürülebilmesi sayesinde, tüm içerik farklı CAD yazılımlarına da kolaylıkla aktarılabilir.
Yenilenmiş "e-Transmit" arayüzü sayesinde, projeye ait tüm veriler DWF dosyalarına aktarılarak, herhangi bir CAD yazılımına sahip olmayan kullanıcıların da bedelsiz "Autodesk DWF Viewer" yazılımı ile içeriği incelemesi sağlanabilir.
Tesis yönetimi için, proje verileri, Internet tabanlı etkileşimli plan ve harita yayımına ve kullanımına yarayan Autodesk MapGuide yazılımına aktarılabilir. Gerektiğinde bu veriler Microsoft Access veritabanına da yazılabilir.
Yukarıda, Autodesk Architectural Desktop 2005 ile gelen yeniliklerden bazılarını özetlemeye çalıştık. Bilindiği gibi Autodesk Architectural Desktop 2005, tüm özelliklerini içerdiği AutoCAD 2005'in de gücüne sahiptir. Bu sayede, alışık olduğunuz geleneksel CAD sistemini terketmeden; akıllı mimari nesne kullanımına, model tabanlı tasarıma ve Yapı Bilgi Sistemi teknolojisine kendi belirlediğiniz adımlarla geçebilirsiniz. AutoCAD 2005 ile gelen yenilikler içinse bu sayımızdaki konuyla ilgili yazıya bakabilirsiniz.