Ortaköy’de küçük ölçekli bir mimarlık bürosu olan “Mimarlar Tasarım” AutoCAD’in de yardımıyla “Optimum” gibi büyük ve sıradışı projelere imza atıyor.

Erbuğ Bengüler
Ürün Sorumlusu, SAYISAL GRAFİK

Bir süredir Internet’te ve çeşitli dergilerde ilgi çekici reklamlarıyla karşılaştığımız, ardından mimarlık dergilerinin geniş yer verdiği bir proje var: “Optimum”. Bu projenin tasarım sürecinde AutoCAD’in önemli bir rolü olduğunu projenin yaratıcısı Mimarlar Tasarım’dan öğrendik. Han Tümertekin, Hayriye Sözen, Ahmet Önder, Eylem Erdinç’ten oluşan mimari proje grubuyla Optimum’u ve AutoCAD’in Optimum’un tasarım sürecine katkısını konuştuk.

Optimum’un ne olduğunu Han Tümertekin şöyle özetliyor. “Optimum, dört tip evden oluşur. Evler eski Şile yoluyla ormanın sınırladığı eğimli bir arazide yer alırlar. Her parselin yüzölçümü ve geometrisi değişkendir. Yönelişleri ve ulaşımları da farklılaşıp çeşitlenir. Evlerin temel kurguları ise değişmez. Her ev, içinde yer aldığı yakın çevreye uyarlanır. Evin önü arkası yoktur. Bahçe ile çevrili üç birimi vardır: Gündelik yaşantının sürdüğü oturma, yemek, mutfak ve üst katta ebeveyn bölümü; garaj, depo, yardımcı odası ya da ev-ofis gibi destek birimler ve üst katta çocuk odaları; farklı giriş ve dağılım seçenekleri sunan mafsal.

Böylece evler bölünür, ayrışır, odalar uzaklaşır, yakınlaşır, bakışları değişir ve tek çatı altında anne babaya ayrı, çocuklara ayrı evler kurulur. İki ev, iki katlı boşluğa, iki katlı boşluk da manzaraya bakar. Odadan odaya, kattan kata giderken hep o boşluk çevresinden, içinden geçilir. Her yer değiştirme, mimari bir gezintiye dönüşür. Evin içindeki akışkanlık dışıyla kurduğu ilişkide de sürer. Odalar balkonlarla dışa açılırlar. Yataydaki açılma, saçaktaki güneş kırıcı kesintileriyle düşeyde devam eder. Saçak cepheyi korurken odaların ışığını engellemez. Zemin kat bahçeye verandalar ve kış bahçesiyle açılır. Gün boyunca yer değiştiren güneşe bağlı olarak bahçenin tümü ev tarafından kullanılır. Bahçe evin dışı değil, uzantısıdır.” diyor mimar Han Tümertekin.

Proje nasıl başladı?

İşveren EMTA Entegre Mühendislik Tasarımları’ndan bu işin teklifini aldıktan sonra yukarıdaki düşüncelerle örtüşen ve gerçek gereksinimlere yanıt veren konut tipleri geliştirmeye başlamışlar. Sadece Optimum projesinde değil, tüm projelerinde AutoCAD’i tasarım sürecinin her aşamasında kullanmayı tercih eden mimarlar, yarattıkları fikirleri AutoCAD ile kağıda döktüklerini söylüyorlar. Kalem ve kağıt ile çalışmaktan hiçbir zaman vazgeçmediklerini de dile getiren mimarlar “proje için ilk fikirler oluşturulmaya başladığında kalemin, kağıdın ve AutoCAD’in aynı anda devreye girdiğini hatta AutoCAD çıktıları üzerinde eskiz yaptıklarını” da söylüyorlar. “Tasarımın en başında ilk eskizler oluşmaya başladığı andan itibaren AutoCAD ile 3 boyutlu çizimler yaptıklarını” ifade eden mimarlar, kısa bir süre sonra işi teklif eden şirketle ikinci toplantılarında müşterilerine hiç beklemedikleri sayıda farklı konut tipi seçeneği sunduklarında, müşterileri bundan çok etkilenmiş ve memnun olmuşlar. “Tasarıma başlarken bitmiş ya da yanıtı verilmiş çözümlerden değil çizgiyle yola çıkmayı” seven Mimarlar Tasarım AutoCAD’in kendilerine, gereksinim duydukları asgari minimumu sağladığını söylüyor. AutoCAD’i 12. sürümünden bu yana kullanan Mimarlar Tasarım, “AutoCAD 2000’e geçişte zorlanmadıklarını ve yazılımın 3 boyutlu ara biriminin AutoCAD 2000’de vardığı noktadan çok memnun olduklarını” da ekliyor.

Mimarlar Tasarım kendi aralarında ve müşteriyle olan ilişkilerinde AutoCAD ile kısa sürede ürettikleri 3 boyutlu çizimlerden yararlanıyorlar. Bu çizimlerin yine AutoCAD ile hazırladıkları çok detaylı olmayan, mekan duygusunu vermeyi amaçlayan siyah beyaz resimlerini, hem kendi çalışmaları için, hem de müşterilerine sunum için kullanıyorlar. AutoCAD ile projeyi anlamak, tartışmak ve anlatmak için ürettikleri her çizimi bir eskiz gibi düşünerek kağıt üzerinde değerlendiriyorlar. Böylece önceki fikirlerin üzerine yeni fikirler geliştiriliyor, yeri geldiğinde öncekilerden vazgeçiliyor. Sıra bunları projeye işlemeye gelince harcanacak zaman ve emekten korkmuyorlar; ürettikleri tüm veriler sayısal ortamda korunduğu için projeyi yeniden çizmek yerine, önceki verilerin üzerine sadece değişen fikirleri işliyorlar. Optimum projesinde ilk başta ciddi olarak üç boyutlu çalışmalar sürdürdüklerini dile getiren projenin mimarları, içlerine sininceye kadar bir sürü tasarım alternatifini AutoCAD ile oluşturduktan ve değerlendirdikten sonra kesin projeyi hazırladıklarını söylüyorlar. Tasarımda en iyi çözümü bulmanın önemli olduğunu düşünen Mimarlar Tasarım sahip oldukları sınırlı sürede AutoCAD’in kendilerine hatırı sayılır derecede hız kazandırdığını söylüyorlar.

Çalışma düzenleri içinde sayısal ortamı etkili olduğu kadar etkin şekilde de kullanmaya gayret eden Mimarlar Tasarım, sayısal ortamda çalışmanın mimarlara projenin tamamını kontrol edebilme olanağı verirken, mimarların projeye uygun çözümleri araştırmak için ayıracakları zamanı da artırdığına dikkat çekiyor. CAD programlarının çizimlere tek elden çıkmışcasına bir görünüm kazandırdığını söyleyen mimarlar birinin çizimi bıraktığı yerden bir başkasının alıp devam edebildiğini böylece çalışma akışının kesilmediğini vurguluyorlar. Projenin mimarları bunun kendileri gibi küçük büroların proje süreçlerine hız ve belirli bir çizim kalitesi kazandırdığı ve büyük projeler üstlenmek konusunda güven sağladığı görüşündeler. Mimarlar Tasarım, Optimum projesinin üretimi için gerekli kesin projenin hazırlanması aşamasında bir hafta içinde 500 adet pafta çizdiklerini söylüyor. Mimarlar, bunun aslında bu büyüklükte bir mimarlık bürosu için altından kalkılması güç bir iş olduğunu itiraf ediyorlar, ne var ki AutoCAD’in hızı ve AutoCAD konusundaki deneyimleri sayesinde şirket dışından herhangi bir yardım almadıklarını ve kendi gayretleriyle işin üstesinden geldikleri için çok memnun olduklarını dile getiriyorlar.

Çoğunlukla farklı sektörlerin bir arada çalışması gerektiği mimari proje sürecinde, AutoCAD’in başka avantajlarını da iyi değerlendiriyor Mimarlar Tasarım. AutoCAD’in yaygın olarak kullanılmasının sağladığı dosya paylaşılabilirliği, elektronik ortamda sağladığı kolay erişilebilirlik özellikleri, Mimarlar Tasarım için AutoCAD’i vazgeçilmez kılan diğer sebepler olmuş. Mimarlar Tasarım çizdiği mimari projeleri, mühendislere elektronik posta yoluyla ya da CD-ROM’a kaydedilmiş olarak sayısal biçimde gönderiyor.

Şekil 1: Optimum’un, www.optimum-tr.com adresindeki web sitesinden görüntüler

yazının devamı ...