Autodesk VIZ 4 Network Versiyonu Kurulumu

Autodesk VIZ’in ağ versiyonları için lisans yönetimi.

Bu yazı, Autodesk VIZ’in ağ (Network) sürümünün lisans yönetimi ile ilgili bilgiler içerir. FlexLM yazılımı, Autodesk yazılımlarının ağ sürümlerinde lisans yönetimi için kullanılır.

Autodesk VIZ "Network" versiyonunda kuruluş ağ üzerinden gerçekleştirilir, program sunucudan veya lokal bilgisayardan çalıştırılır ve lisans dağıtımı ağ üzerinden yapılır. Yüzer lisans mantığına göre çalışan AdLM (Autodesk License Manger), lisans dağıtma görevini yapan yazılımdır ve donanım kilidi gerektirmez.

AdLM Kullanmanın Avantajları

• Esneklik: Autodesk VIZ lisansı belirli bir bilgisayara bağlanmamış olur. Ağa bağlı olan herhangi bir bilgisayardan, yeterli sayıda lisans var olduğu sürece, Autodesk VIZ çalıştırılabilir.
• Güvenlik: AdLM, donanım kilidine göre daha güvenlidir çünkü lisanslar sunucu(lar)da tutulurlar ve lisans dağıtıcısı bir yazılım olduğundan, sistemde oluşan hatalar sebebiyle tekil versiyonlarda meydana gelen lisansın kaybolma riski yoktur.
• Yönetim ve raporlama: AdLM yönetim ve raporlama araçlarıyla CAD yöneticisi, kimin lisans kullandığı, ne kadar zamandır kullandığı, aynı anda kaç kişinin lisans kullandığı gibi bilgilere erişebilir.

Autodesk VIZ'in "Network" versiyonunda lisanlar, herzaman sunucu(lar)dan dağıtılır. Programın yürütülebilir kısmı ise, sunucuda veya istemcilerin (client) lokal diskinde bulunabilir. Program sunucuda bulunduğu zaman, istemcilerin disk alanından tasarruf sağlanır, buna karşılık ağ trafiği yoğunlaşabilir.

Ağ Kuruluşu

• Client and Autodesk License Manager Installation – İstemcilerin, Autodesk VIZ'in yürütülebilir dosyalarını kendi lokal disklerine kurmaları için bu seçenek seçilir. Sihirbaz, istemci kuruluşu için bir yayma dizini içine kuruluş için gerekli dosyaları kopyalar. Yayma dizinindeki setup.exe dosyası, daha sonra istemci tarafından çalıştırılarak, Autodesk VIZ'in lokal kuruluşu gerçekleştirilir.
• Autodesk License Manager Installation Only – Sadece AdLM dosyaları kurulur. Bu seçenekle sunucuya lisans yöneticisi ve çeşitli raporlama araçları yüklenir.

Şekil 1 : Network kurulum seçimi

Autodesk License Manager Kurulumu

FLEXlm Nedir?

FLEXlm, çok sayıda değişik ağ lisanslama yöntemlerinin uygulanmasını olanaklı kılan bir yazılım lisanslama sistemidir.

FLEXlm Kuruluşu Nasıl Yapılır?

Autodesk, Autodesk VIZ 4’ün “network” sürümlerinde yeni lisans yöneticisi FLEXlm’i kullanmaya başladı. Autodesk VIZ 4’ün “network” sürümünün kurulumu, normal kurulumdan farklı olduğu için, programın CD-ROM’u takıldığında otomatik olarak başlayan kurulum hazırlığını iptal etmek gerekir. Yükleme, program kurulum CD-ROM'u içerisindeki, “\\viz4\netsetup” dizinindeki setup.exe dosyasının çalıştırılması ile başlayacaktır.

CD-ROM:\viz4\netsetup\setup.exe, “network” kurulumu seçimleri diyalog kutusundan, “Autodesk License Manager Only” seçilir ve “next” ile devam edilir (Şekil 1).

“Autodesk License Manager Installation” diyalog kutusundan, “Install both Autodesk Licence Manager files and tools” radyo düğmesi işaretlenir, lisans yöneticisinin sabit disk üzerindeki yeri belirlenir ve “next” ile diyalog kutusu geçilir (Şekil 2). Başlangıç olarak lisans yöneticisi “C:\Program Files\Autodesk Licence Manager” klasörüne kurulacak şekilde ayarlanmıştır. Daha önceden sisteminizde kurulu bir AdLM var ise bu klasörü C:\FLEXLM olarak değiştirin ve “next” ile devam edin. Kurulum bilgilerinin olduğu diyalog kutusu da “next” ile geçilince kurulum başlar. Bu seçenekle sadece lisans yönetici dosyaları ve araçları kurulmuş olacaktır.

Şekil 2: Autodesk lisans yöneticisi diyalog kutusu

FLEXlm lisans dosyasını nasıl isteyeceğim?

Lisans dosyasını almak için şu bilgilere gerek vardır.

1. Ürün seri numaraları,
2. Server name (Sunucu adı),
3. Host ID numarası (Ethernet kartı adres numarası),
4. Müşteri bilgileri,
5. Lisans dosyasının gönderilebilmesi için bir elektronik posta adresi.

“Server name” ve “Host ID” bilgilerini bulmak için:

Kurulum tamamlandıktan sonra Windows “Start” menüsünden,

1. Programlar> Autodesk License Manager> Tools> LMTOOLS.exe seçilerek, lisans yöneticisi diyalog kutusu açılır (Şekil 3).
2. “Service Licence File” sekmesinden “Configuration Using Services” radyo düğmesi seçilerek “System Settings” sekmesine geçilir.

Şekil 3 : LMTOOLS.EXE diyalog kutusu

Bu sekmede yetkilendirme kodu için gerekli olan bilgiler bulunmaktadır.

Computer/Hostname : bilgisayarınızın adı

Ethernet Address (Host id) : “network” kartındaki ethernet numarası

Bu yüzer lisans uygulamasında kullanılacak Autodesk VIZ’in seri numarası, kullanıcı bilgileri ve geçerli olan bir e-posta adresi verilerek, SAYISAL GRAFİK veya yetkili satıcınıza ulaştırılmalıdır. Daha sonra verdiğiniz bu e-posta adresine “license.lic” yetkilendirme dosyası gönderilecektir.

Gönderilen dosyayı, “<FLEXLM kuruluş dizini>\License” klasörüne kopyalayın.

FLEXlm Lisans Server'ı nasıl düzenleyip çalıştırmalıyım?

1. Windows “Start” menüsünden, Programs>Autodesk License Manager>Tools>lmtools.exe’yi çalıştırın, veya Windows Explorer kullanarak “Autodesk Licenses Manager” dizinini bulup (veya CD den viz4\netsetup\support\AdLM dizininden) lmtools.exe dosyasını çift tıklayıp çalıştırın.
2. “Service/Licence” sekmesinde “Configure Using Services”ı seçin,
3. “Configure Services” sekmesine geçin,
4. “Services Name” (servis ismi) çekme listesinden, kullanmak istediğiniz servis ismini seçin, eğer burada servis isimleri yoksa, istediğiniz herhangi bir ismi listeye ekleyebilirsiniz (örneğin, Autodesk VIZ),
5. Lisans yönetici yürütücüsü olan lmgrd.exe dosyasının yolunu gösterin,
6. Lisans dosyasının (licence.lic) yolunu gösterin,
7. Olası hataların tutulması için istediğiniz bir yere bir “log” dosyası oluşturun ve bunun sabit diskiniz üzerindeki yolunu belirtin,
8. İşletim sisteminiz her açıldığında, lmgrd.exe dosyasının otomatik olarak çalışması için “Start Server at Power Up” seçeneğini seçin,
9. Lmgrd.exe dosyasının, Windows NT 4.0 veya Windows 2000 servisi olarak çalışması için “Use services” seçeneğini seçin,
10. Yaptığınız bütün bu düzenlemelerin 4. aşamada belirlediğiniz isim ile saklanması için “Save Service” düğmesini tıklayın,
11. “Start / Stop / Reread” sekmesine geçin,
12. Lisans sunucusunu çalıştırmak için “Start Server” düğmesini tıklayın. Böylece lisans dağıtıcısı çalışmış olur,

Eğer birden fazla kullanılacak servis ismi varsa, “Service / Licence File” sekmesi yeniden seçilerek, yeni servisler için yukarıda açıklanan ayarlamalar yeniden yapılmalıdır.

TCP/IP Paket Tipi

UDP paket tipini kullanmak için, bütün istemcilere FLEXLM_COMM_TRANSPORT=UDP ortam değişkenlerinin (environment variable) atanması gerekmektedir. Ortam değişkenlerin atanması ile ilgili ayrıntılı bilgi için FLEXlm Kullanım Kılavuzu’na bakınız (Autodesk VIZ yükleme CD'sinde viz4\Netsetup\Support\AdLM\Docs dizini).

Yazılım ve Donanım Gereksinimleri
Sunucu
Yazılım / Donanım	Gereksinim	Not
İşletim Sistemi	Windows NT 4.0 Service Pack 5 (min) Windows 2000	Autodesk Lisans Yöneticisi, sadece ethernet network Windows NT / Windows 2000 konfigürasyonunu destekler.
Network Arayüz Kartı	Varolan “network” yapısıyla uygun	Autodesk Lisans Yöneticisi, birden fazla ethernet network kartı kullanımını destekler.
İletişim	TCP/IP	Protokolü Autodesk Lisans Yöneticisi, TCP/IP iletişim protokolünü kullanır. İstenildiğinde UDP protokolünü de kullanabilirsiniz.

Dikkat ederseniz "Network Setup Wizard" ile gerçekleştirilen bu kuruluş, istemci kuruluşu değildir; Autodesk VIZ’in istemci tarafına kurulması için sunucu üzerinde yayma dizinleri yaratılır ve AdLM yüklenir. İstemciler, daha sonra sunucu üzerinde yaratılan yayma dizin(ler)indeki setup.exe programıyla Autodesk VIZ'in kuruluşunu gerçekleştirir.

Ağ Lisans Yöneticisi Yenilemeleri

Bu yenilemeleri www.sayisalgrafik.com.tr adresinden yükleyebilirsiniz.

İstemci Türü Yayma (Client Deployment)

Bu bölümde, istemcilerin Autodesk VIZ'i kendi lokal disklerine kuracakları yayma dizini oluşturulur. Autodesk VIZ'in istemcilerinin lokal disklerine yüklendiği tür kuruluş, aşağıdaki adımlarla gerçekleştirilir.

Şekil 4 – Kuruluş dizinleri

1. Windows 2000'e ADMINISTRATOR olarak girin.
2. Sunucu üzerinde, istemci kuruluşunda kullanılacak yayma (deployment) dosyaları için, bir tane paylaşılmış dizin yaratın.
3. Autodesk VIZ CD'sindeki \viz4\netsetup\setup.exe'yi çalıştırın.
4. Karşınıza Şekil 1'de görünen ağ kuruluş seçimi diyalog kutusu gelir. "Client and AdLM Installation" yani 1. seçeneği işaretleyerek devam edin.
5. Karşınıza AdLM kuruluşuna ilişkin diyalog kutusu gelir. Eğer AdLM'yi daha önceden kurduysanız, "Skip installing the Autodesk License Manager entirely" seçeneği ile AdLM kuruluşunu geçebilirsiniz. Yoksa yukarıdaki AdLM Kuruluşu maddesindeki adımlardan geçerek AdLM'yi yükleyebilirsiniz.
6. Devam ettiğinizde karşınıza Şekil 5'deki kuruluş dizinleri diyalog kutusu gelir. Burada "Client Deployment Location", istemcilerin kuruluş dosyalarına ulaşacakları, 2. adımda açtığınız paylaşılmış dizindir. "Silent Mode" seçeneği, sonraki adım olan istemci kuruluşunda, bu aşamada belirlediğiz parametrelerle kuruluşun gerçekleşmesi, istemciye herhangi bir soru sorulmaması anlamına gelir. Böylece her istemcinin aynı tür kuruluşu gerçekleştirdiğine emin olabilirsiniz. "Network Support" bölümünden TCP/IP veya IPX seçin.
7. Sonraki adımda seri numarası ve CD anahtarı girin.
8. Kişisel bilgileri girin.
9. Sihirbaz, Autodesk VIZ kuruluşu için uyarıda bulunur.
10. Kuruluş tipi olarak, "Typical", "Full", "Compact" veya "Custom" seçeneklerinden birini belirleyin.
11. Sihirbaz, dosyaları gerekli dizinlere kopyalar.

Artık "client" tipi kullanım hazırdır. Bundan sonraki adım için "İstemci Kuruluşu" maddesine geçebilirsiniz.

İstemci Kuruluşu

1. İstemci bilgisayarına girin.
2. Sunucudaki yayma dizinindeki setup.exe'yi çalıştırın.
3. Kuruluş tamamlanır.

Yayma dizininin altında \image dizinindeki nwclient.log dosyası, hangi istemcilerin kuruluşu gerçekleştirdiklerine ilişkin kayıtları tutar.

İstemcide Autodesk VIZ çalıştığında, tüm ağı arayarak AdLM sunucusuna bakar ve ilk bulduğu AdLM sunucusundan lisansı alır. İstemcinin tüm ağı aramak yerine belirli bir sunucudan lisans almasını istiyorsanız, LM_LICENSE_FILE ortam değişkeni (environment variable) ile bunu sağlayabilirsiniz. Ağda birden fazla AdLM sunucusu olabileceğinden veya istemcinin tüm ağı taramakla zaman kaybetmemesini istediğinizden, LM_LICENSE_FILE ortam değişkenini ayarlamanızı öneririz. Formatı şöyledir:

LM_LICENSE_FILE = @bilgisayar_paylaşım_adı1;@bilgisayar_paylaşım_adı2;…;@bilgisayar_paylaşım_adıx

LM_LICENSE_FILE ortam değişkeni, Windows NT'de "Control Panel/System/Environment" bölümünden, Windows 98'de ise autoexec.bat dosyasına yazılacak set satırı ile ayarlanır. Örneğin:

set LM_LICENSE_FILE =@sunucu_adı

Autodesk VIZ, Autodesk Inc.’in tescilli markasıdır ve tüm hakları Autodesk Inc.’e aittir.

Autodesk ürünleri konusundaki gelişmeleri takip edebilmek için, www.sayisalgrafik.com.tr adresine başvurabilirsiniz.